Dişlerde Kama Şeklinde Aşınma Neden Oluşur?

Dişlerin özellikle diş eti çizgisine yakın bölgelerinde zamanla küçük oyuklar veya kama şeklinde doku kayıpları görülebilir. Bu durum halk arasında “dişin boyun kısmında aşınma” olarak fark edilir ve çoğu zaman çürükle karıştırılır.

Kama şeklindeki aşınmalar, dişin mine ve dentin dokusunda meydana gelen çürük dışı madde kayıplarıdır. Genellikle sert fırçalama, diş sıkma, asit etkisi ve dişlere binen kuvvetlerin birleşimi sonucunda oluşabilir.

Kama Şeklinde Diş Aşınması Nedir?

Dişin diş etiyle birleştiği boyun bölgesinde V veya kama şeklinde bir çöküntü oluşmasına kama şeklinde aşınma denebilir.

Bu alan başlangıçta küçük ve yüzeysel olabilir. Zamanla derinleştiğinde diş yüzeyinde belirgin bir oluk meydana gelebilir.

Aşınma özellikle;

Köpek dişlerinde,

Küçük azı dişlerinde,

Diş eti çizgisine yakın bölgelerde

daha belirgin şekilde görülebilir.

Dişleri Sert Fırçalamak Kama Şeklinde Aşınmaya Neden Olur mu?

Evet. Dişlerin çok sert fırçalanması, bu tür aşınmaların oluşumunda önemli faktörlerden biridir.

Özellikle;

Sert kıllı diş fırçası kullanmak,

Fırçayı dişlerin üzerine aşırı bastırmak,

Sürekli yatay hareketlerle fırçalamak

dişin boyun bölgesinde zamanla madde kaybına neden olabilir.

Daha güçlü fırçalamanın dişleri daha iyi temizlediği düşüncesi doğru değildir. Amaç, dişleri aşırı baskı uygulamadan doğru teknikle temizlemektir.

Diş Sıkma ve Gıcırdatma Etkili Olabilir mi?

Diş sıkma ve gıcırdatma, dişlere normalden daha yüksek kuvvetlerin uygulanmasına neden olabilir.

Bu kuvvetler özellikle dişlerin boyun bölgelerinde yoğunlaşabilir. Zaman içerisinde diş dokusunda mikro düzeyde stres oluşabilir ve mevcut aşınmaların ilerlemesine katkıda bulunabilir.

Bu nedenle bazı hastalarda kama şeklindeki aşınmalar ile bruksizm birlikte görülebilir.

Asitli Yiyecek ve İçecekler Dişleri Aşındırır mı?

Evet. Asitli içecek ve yiyeceklerin sık tüketilmesi diş minesini geçici olarak yumuşatabilir.

Örneğin;

Gazlı içecekler,

Enerji içecekleri,

Meyve suları,

Limon ve benzeri asitli besinler

sık tüketildiğinde diş yüzeyinin aşınmaya karşı daha hassas hale gelmesine neden olabilir.

Asitle yumuşamış diş yüzeyinin hemen ardından sert şekilde fırçalanması, madde kaybını daha da artırabilir.

Reflü Diş Aşınmasına Neden Olabilir mi?

Mide asidinin sık sık ağıza gelmesi de diş yüzeylerinde aşınmaya neden olabilir.

Özellikle gastroözofageal reflü bulunan kişilerde mide asidi diş minesinin mineral yapısını etkileyebilir.

Bu tür aşınmalar çoğunlukla tek başına kama şeklinde olmayabilir ancak mevcut diş boynu aşınmalarını artırabilir.

Sürekli mide yanması, ağıza acı su gelmesi ve diş aşınması birlikte görülüyorsa ilgili hekim değerlendirmesi de gerekebilir.

Kama Şeklindeki Aşınma Çürük müdür?

Hayır. Kama şeklindeki aşınmalar çoğu zaman çürük değildir.

Çürükte bakterilerin oluşturduğu asitler diş dokusunu etkiler. Kama şeklindeki aşınmalarda ise çoğunlukla mekanik veya kimyasal faktörler ön plandadır.

Ancak aşınmış bölgenin yüzeyi zaman içerisinde plak tutmaya daha uygun hale gelebilir ve bu bölgede ayrıca çürük de gelişebilir.

Bu nedenle iki durum birbirinden ayırt edilmelidir.

Diş Eti Çekilmesi ile Birlikte Görülebilir mi?

Evet.

Diş eti çekildiğinde dişin kök yüzeyi açığa çıkabilir. Kök yüzeyi mine kadar sert olmadığı için mekanik ve kimyasal etkilere karşı daha hassastır.

Sert fırçalama hem diş eti çekilmesine hem de kök yüzeyinde aşınmaya katkıda bulunabilir.

Bu nedenle bazı kişilerde diş eti çekilmesi ve kama şeklindeki aşınmalar aynı bölgede birlikte görülür.

Kama Şeklindeki Aşınmalar Hassasiyet Yapar mı?

Evet, en sık görülen şikâyetlerden biri diş hassasiyetidir.

Aşınma ilerledikçe dişin daha hassas olan dentin tabakası açığa çıkabilir.

Bunun sonucunda;

Soğuk su,

Sıcak içecekler,

Tatlı yiyecekler,

Soğuk hava

kısa süreli fakat keskin bir sızlamaya neden olabilir.

Aşınma derinleştikçe hassasiyet daha belirgin hale gelebilir.

Dişlerde Kama Şeklindeki Aşınma Nasıl Anlaşılır?

Diş yüzeyinde özellikle diş eti sınırında;

V şeklinde çöküntü,

Keskin kenarlı oyuk,

Sarımsı veya koyu renkli alan,

Diş eti çekilmesi,

Soğuk hassasiyeti

görülebilir.

Ancak benzer görüntüler çürük veya farklı aşınma tiplerinde de oluşabileceği için kesin tanı diş hekimi muayenesiyle konulmalıdır.

Kama Şeklindeki Aşınmalar İlerler mi?

Aşınmaya neden olan faktörler devam ettiği sürece problem ilerleyebilir.

Örneğin kişi dişlerini çok sert fırçalamaya devam ederse veya kontrol edilmeyen yoğun diş sıkma varsa mevcut madde kaybı zaman içerisinde artabilir.

Bu nedenle yalnızca aşınmış bölgeyi tedavi etmek değil, oluşum nedenini de belirlemek önemlidir.

Tedavisi Nasıl Yapılır?

Tedavi, aşınmanın derinliğine ve hastanın şikâyetlerine göre değişebilir.

Hafif ve yüzeysel aşınmalarda;

Doğru fırçalama tekniğinin öğretilmesi,

Hassasiyet azaltıcı ürünler,

Asit tüketiminin kontrol edilmesi

yeterli olabilir.

Daha belirgin madde kaybı varsa aşınmış bölge diş renginde dolgu materyalleriyle restore edilebilir.

Dolgunun amacı yalnızca estetik görünümü düzeltmek değil, açıkta kalan hassas diş dokusunu korumaktır.

Diş Sıkma Varsa Gece Plağı Gerekebilir mi?

Diş sıkma ve gıcırdatmanın aşınmaya katkıda bulunduğu düşünülüyorsa diş hekimi gece plağı kullanımını değerlendirebilir.

Gece plağı, dişlere gelen aşırı kuvvetlerin dağıtılmasına ve diş yüzeylerinin korunmasına yardımcı olabilir.

Ancak her kama şeklindeki aşınmada gece plağı gerekli değildir. Öncelikle problemin temel nedeni belirlenmelidir.

Doğru Diş Fırçalama Nasıl Olmalı?

Dişlerin temizliği sırasında aşırı kuvvet uygulanmamalıdır.

Genellikle;

Yumuşak veya uygun sertlikte fırça kullanılması,

Kontrollü hareketlerle fırçalama,

Diş eti çizgisinin nazikçe temizlenmesi,

Fırçanın bastırılmaması

önerilir.

Elektrikli diş fırçalarında bulunan basınç sensörü de fazla kuvvet uygulayan kişiler için yardımcı olabilir.

Aşınmaların Oluşması Önlenebilir mi?

Risk faktörlerinin kontrol edilmesi aşınmaların ilerlemesini yavaşlatabilir.

Bunun için;

Dişleri aşırı sert fırçalamamak,

Asitli içeceklerin tüketimini azaltmak,

Diş sıkma problemi varsa değerlendirmek,

Reflü şikâyetlerini kontrol ettirmek,

Düzenli diş hekimi muayenesi yaptırmak

önemlidir.

Ne Zaman Diş Hekimine Gidilmeli?

Diş eti çizgisine yakın bölgelerde belirgin çöküntü veya oyuk fark edildiğinde kontrol önerilir.

Özellikle;

Hassasiyet artıyorsa,

Aşınma giderek derinleşiyorsa,

Diş eti çekilmesi varsa,

Birden fazla dişte benzer aşınmalar oluşuyorsa,

Diş sıkma veya gıcırdatma şikâyeti bulunuyorsa

diş hekimi değerlendirmesi önemlidir.

Kama Şeklindeki Diş Aşınmaları İhmal Edilmemeli

Dişlerde kama şeklindeki aşınmalar genellikle tek bir nedene bağlı oluşmaz. Sert fırçalama, diş sıkma, asit etkisi ve diş eti çekilmesi gibi faktörler birlikte rol oynayabilir.

Başlangıçta yalnızca küçük bir estetik problem veya hassasiyet şeklinde fark edilen aşınmalar zaman içerisinde ilerleyebilir.

Erken dönemde nedenin belirlenmesi, doğru ağız bakım alışkanlıklarının oluşturulması ve gerektiğinde restoratif tedavi uygulanması diş dokusunun korunmasına yardımcı olabilir.